Gramatika · 3.º de ESO
Erlatibozko perpausak: -(e)n atzizkia
Objetivo
Amaitzean jakingo duzu erlatibozko perpausak osatzen -(e)n atzizkiarekin, bi perpaus bakun bakar batean lotuz.
En pocas palabras (lectura fácil)
Para madres, padres y tutores (1 minuto)
Explicación
Erlatibozko perpausak izen bat zehazten du, adjektibo batek bezala: «Atzo erosi nuen liburua». Zein liburu? Atzo erosi nuena. Euskaraz, erlatibozkoa izenaren aurrean doa.
Erlatibozkoa egiteko, -(e)n atzizkia gehitzen zaio aditz jokatuari: da → den, du → duen, dira → diren, ditu → dituen, dut → dudan, naiz → naizen, gara → garen, dute → duten.
Lehenaldiko formek, -n amaiera dutenez, ez dute ezer gehitzen: zen → zen, nuen → nuen, genuen → genuen, zuten → zuten. Adibidez: «Iaz ezagutu genuen irakaslea itzuli da».
Bi perpaus bakun lotzeko: «Neska bat etorri da. Neska horrek gitarra jotzen du.» → «Gitarra jotzen duen neska etorri da». Izen errepikatua desagertu egiten da erlatibozkoan, eta erlatibozkoa izenaren aurrean jartzen da.
Erlatibozkoak izenik gabe ere erabil daitezke, artikuluarekin: «Gitarra jotzen duena nire lehengusua da» (= jotzen duen pertsona). Ortografia: duen + a = duena, diren + ak = direnak.
Idea clave: Aditza + -(e)n + izena: «irakurtzen dudan liburua». Euskaraz erlatibozkoa izenaren aurretik doa.
Ejemplo resuelto: Nola lotzen ditugu «Film bat ikusi dugu» eta «Filma oso luzea zen»?
- Paso 1 Bi perpausetan errepikatzen den izena: filma.
- Paso 2 Erlatibozko bihurtuko den perpausa: «Film bat ikusi dugu».
- Paso 3 Aditz laguntzaileari -(e)n: dugu → dugun.
- Paso 4 Izena erlatibozkoaren ondoren jarri: «ikusi dugun filma».
- Paso 5 Esaldi nagusia osatu: «... oso luzea zen».
Resultado: Ikusi dugun filma oso luzea zen.
Resumen
- Erlatibozkoak izen bat zehazten du eta izenaren aurrean doa.
- Aditz jokatuari -(e)n gehitzen zaio: du → duen, dut → dudan.
- Lehenaldiko formak ez dira aldatzen: zen, nuen, zuten.
- Izen errepikatua erlatibozkotik desagertzen da.
- Izenik gabe ere erabil daiteke: duena, direnak.
Más ayudas para esta unidad
Para saber más
Recursos seleccionados de fuentes fiables para explorar este tema. Ver todos
- Diccionarios
- Diccionarios
Elhuyar Hiztegiak
Estado curricular: Currículo general LOMLOE · Competencias: CE9. Hizkuntzaren gaineko hausnarketa · CE5. Idazmena · CE2. Entzumena · Referencia: RD 217/2022 · Revisado el 28/10/2026