Reflexión sobre a lingua · 2.º de ESO
Sintaxe: suxeito, predicado e complementos verbais
Objetivo
Ao rematar saberás identificar o suxeito e o predicado dunha oración simple e recoñecer o atributo, o complemento directo, o indirecto e os circunstanciais.
En pocas palabras (lectura fácil)
Para madres, padres y tutores (1 minuto)
Explicación
A oración simple ten un único núcleo verbal, que pode ser un verbo ou unha perífrase verbal. A maioría das oracións ten suxeito e predicado; as oracións impersoais (*Chove*, *Hai xente*) non teñen suxeito. O suxeito concorda en número e persoa co verbo: *As miñas curmás chegaron onte*. Cando non aparece expreso, pero se pode identificar, é un suxeito elíptico: *Comemos castañas* (nós).
Hai dous tipos de predicado. O predicado nominal leva un verbo copulativo (ser, estar, parecer) e un atributo, que se pode substituír por o invariable: *A sopa está fría → Estao*. O predicado verbal ten un verbo con significado pleno: *Brais pinta un mural*.
O complemento directo (CD) recibe directamente a acción e substitúese por o, a, os, as (ou as súas variantes lo, no...): *Merquei o pan → Merqueino*; *Collemos as mazás → Collémolas*. En galego, o CD de persoa non leva normalmente a preposición «a»: *Vin o teu irmán*.
O complemento indirecto (CI) indica a quen se destina a acción; leva a preposición a e substitúese por lle, lles: *Escribín unha carta a Brais → Escribinlle unha carta*. Lembra a diferenza entre te (CD: *Vinte*) e che (CI: *Díxenche a verdade*).
Os complementos circunstanciais (CC) achegan información sobre tempo, lugar, modo, causa, compañía, instrumento... Pódense mover ou eliminar sen que a oración perda o sentido básico: *Onte*, *na praia*, *con coidado*.
Idea clave: Busca o verbo, atopa o suxeito pola concordancia e identifica os complementos substituíndoos: atributo → o; CD → o/a/os/as; CI → lle/lles.
Ejemplo resuelto: Analizamos: «Onte a miña nai regaloulle un libro ao meu irmán»
- Paso 1 Verbo: regalou (con lle unido: regaloulle).
- Paso 2 Suxeito: quen regalou? → a miña nai (concorda en 3.ª persoa do singular).
- Paso 3 Predicado verbal: regaloulle un libro ao meu irmán onte.
- Paso 4 CD: que regalou? → un libro (→ regalouno).
- Paso 5 CI: a quen? → ao meu irmán (→ lle, que xa aparece duplicado no verbo).
- Paso 6 CC de tempo: onte.
Resultado: Suxeito: a miña nai. Predicado verbal con CD (un libro), CI (ao meu irmán) e CC de tempo (onte).
Resumen
- O suxeito concorda co verbo; pode ser expreso ou elíptico. As oracións impersoais non teñen suxeito.
- Predicado nominal: ser, estar, parecer + atributo (→ o).
- CD → o, a, os, as (lo, no...); en galego normalmente non leva «a» ante persoa.
- CI → lle, lles; te é CD e che é CI.
- Os CC indican tempo, lugar, modo, causa...
Más ayudas para esta unidad
Para saber más
Recursos seleccionados de fuentes fiables para explorar este tema. Ver todos
- Diccionarios
- Diccionarios
Portal das Palabras
- Para docentes y familias
Portal educativo de la Xunta
Estado curricular: Currículo general LOMLOE · Competencias: CE9. Reflexión sobre a lingua · CE7. Uso normativo da lingua · Referencia: RD 217/2022 · Revisado el 28/10/2026